Benjamin

Buidelwolf in kooi. Let op de enorme kaakwijdte. Foto Tasmanian Museum and Art Gallery. 

Benjamin

Volgens sommige diehards struinen er nog enkele rond in alle secretie in heel afgelegen bergbossen op Tasmanië. En ieder jaar zijn er wel mensen die beweren er een in levende lijve te hebben gezien, zonder daar echter ooit concrete bewijzen voor te hebben. Ik hoop dat ze gelijk hebben, maar kan het maar moeilijk geloven. Alles wijst erop dat Thylacinus cynocephalus, de Tasmaanse tijger, Tasmaanse wolf of buidelwolf, van de aardbodem is verdwenen. Uitgeroeid. Genadeloos afgeknald en vergiftigd door schapenboeren, die het dier beschouwden als een te duchten killer van schapen. Onderzoek heeft uitgewezen dat deze reputatie onverdiend was. De buidelwolf was in de 19de eeuw al weinig talrijk (ieder dier had sowieso een leefgebied van zo'n 80 km2) en hij meed menselijke nederzettingen; het waren vooral slecht beheer van de kudden en rondzwervende horden verwilderde honden die de schapen fataal werden. Niettemin werden vanaf ca. 1830 premies gegeven voor iedere geschoten buidelwolf en in 1888 stelde de Tasmaanse overheid een premiestelsel in dat per gedode volwassen buidelwolf 1 pond uitbetaalde; voor een dode pup kreeg men 10 shilling. Het stelsel bleef in voege tot 1909; in totaal werden meer dan 2180 premies uitgekeerd. Vermoedelijk werden tussen 1830 en 1920 een goede 3500 buidelwolven geschoten; daarnaast hadden de dieren te maken met duchtige concurrentie van groepen verwilderde honden en habitatverlies.

De oudste Europese afbeelding van een Tasmaanse buidelwolf, door Surveyor-General
van Van Diemen's Land George Harris (1806).

Henry Constantine Richter, Thylacine, 1841. Gepubliceerd in John Gould, The Mammals of Australia. 

Een paar Tasmaanse buidelwolven in het National Zoological Park van Washington DC.

Tasmaanse buidelwolven in de zoo van Hobart, ca. 1910. 

Een Tasmaanse buidelwolf lijkt een kip te hebben verschalkt. Maar het gaat om een dier dat 
in een kooi zit en een kip als voedsel kreeg. De foto heeft propagandistische trekjes: hij suggereert dat de buidelwolf, net als de Europese vos, een brutale kippenrover was.

Habitatverlies was de buidelwolf overigens eerder al fataal geworden op het Australische continent, waar hij tot 1000 jaar voor onze jaartelling ook voorkwam maar blijkbaar op vrij korte tijd - in minder dan een millennium - verdween ten gevolge van klimaatverandering en daaruit resulterende biotoopverandering. Door El Niño veroorzaakte droogte zou aan de basis hebben gelegen.

Ene Mr Quarrel en zijn hond Crisp met een ca. 1912 te Fitzgerald geschoten Tasmaanse buidelwolf.

Jager met geschoten buidelwolf, 1869.

Soit. De buidelwolven van Tasmanië werden doorheen de 19de eeuw en in de eerste decennia van de 20ste eeuw genadeloos vervolgd, tot in 1930 het laatste wilde exemplaar werd geschoten. Alleen Benjamin bleef nog over, de buidelwolf die in de Beaumaris Zoo van Hobart op 7 september 1936 stierf, waarschijnlijk door verwaarlozing of alleszins onoordeelkundige behandeling. Buidelwolven deden het overigens gewoonlijk vrij slecht in gevangenschap. Veel dierentuinen hadden ooit een of meer buidelwolven in hun collectie (ook de Antwerpse Zoo), maar echt floreren deden die niet en maar één keer kwam het tot een succesvolle kweek, in de zoo van Melbourne in 1899.
In de 20ste eeuw maakte de publieke opinie een belangrijke evolutie door en ging men ijveren voor de bescherming van de soort. Die werd afgekondigd op 10 juli 1936, precies 59 dagen voor Benjamin de geest gaf. Sinds 1986 staat de buidelwolf officieel geboekstaafd als uitgestorven.

Buidelwolf in Narodni Muzeum, Praag. 

Wat rest: enkele skeletten, huiden, gepreserveerde lichaamsdelen, een aantal opgezette exemplaren in musea. Voorts wat foto's en een paar stukjes film, alles samen enkele minuten. De belangrijkste Thylacinus-gerelateerde collectie bevindt zich in het National Museum of Australia, dat ook het enige wet specimen van de soort bezit, een buidelwolf op sterk water. Uit dat preparaat heeft men in 2002 DNA geïsoleerd en gerepliceerd, en diverse wetenschappers dromen ervan de buidelwolf te klonen en zo weer uit de dood te laten opstaan. Een bijzonder controversieel en complex project, waarvan de haalbaarheid verre van zeker is. Inmiddels moeten we het doen met dit schrijnende filmpje van Benjamin, de laatste buidelwolf, enkele maanden voor zijn dood.

Clement Caremans (c) 2020, 2025