![]() |
| Zilvermeeuw probeert reuzenei uit te broeden |
Supernormale stimuli
10 februari 2020. Ciara, of voor onze oosterburen Sabine, is inmiddels het land uit. Hoewel we van haar bestaan nog maar heel recent op de hoogte waren gebracht, leek zij in een paar dagen tijd al een oude bekende. We vernamen dat Ciara in feite Iers is en dus als "kiera" zou moeten worden uitgesproken, en niet op zijn Italiaans als "tsjiara" - om als "kiara" te klinken in het Italiaans had de schrijfwijze Chiara moeten zijn, zoals bij het heilige vriendinnetje van Franciscus van Assisi.
We leerden dat ze een echte zware storm was en ze daarom een naam had gekregen - Europeanen geven hun stormen gewoonlijk geen naam, in tegenstelling tot de Amerikanen - en dagenlang was het op de radio en in de digitale media Ciara voor en Ciara na. Frank Deboosere, Sabine Hagedoren, David Dehenauw e tutti quanti sloegen ons om de oren met warmte- en koudefronten, cyclonale kernen en rukwinden van 80, 90, 100, 120 en 130 (en tijdens de onweders wanneer er een koudefront passeert misschien wel 150) kilometer per uur. Toen Ciara eind vorige week de Britse Eilanden aandeed, hadden ze daar meteen goed prijs. Dus werden hier in België zowat alle openbare evenementen afgelast, werden bossen, parken en natuurgebieden gesloten, kregen de treinen een speciale uurregeling (in sommige buurlanden reden gewoon geen treinen), lagen de vlieghavens lam en zat iedereen met een bang hart te wachten op het onheil dat komen zou. Het onheil bleef echter grotendeels weg. Er waaiden wel een stuk of wat daken of hier en daar een stelling of gevel weg van een verwaarloosd gebouw, bomen werden en masse ontworteld, neervallende takken beschadigden auto's, bovenleidingen sneuvelden, kelders liepen onder en schoorstenen stortten in. Er viel ook wel een enkel slachtoffer te betreuren, maar Ciara viel al met al wel mee. Ze was geen Katrina, die in de zomer van 2005 huishield in de Mississippi-delta en ca. 1800 doden op haar conto kon schrijven, of Maria die in 2017 Puerto Rico haast van de aardbodem veegde en bijna 3100 mensen het leven kostte. In mijn onmiddellijke omgeving zorgde Ciara voor een veranda die onder stond, een minuscule hoeveelheid water in mijn bibliotheekje, met enkele beschadigde boeken als gevolg, wat plasjes in het Vleeshuis, een ondergelopen kelder in het Brouwershuis en twee onafgebroken zeurende katers, omdat ze in dat rotweer moesten binnenblijven.
![]() |
| Roodborst met koekoeksjong |
Nauwelijks onheil aangericht: count your blessings, denk ik dan. Maar nee, links en rechts merk ik iets wat haast op ontgoocheling lijkt. Ciara heeft ons een oor aangenaaid. Ze was helemaal niet zoals ons was beloofd. Het was eigenlijk een stormpje van niemendal, terwijl we ons stiekem hadden verlekkerd op een vleugje apocalyps. "Die trut van een Ciara heeft ons goed liggen gehad" schreef Fernand van Damme over de tegenstrijdige gevoelens die zo'n gemiste orkaan lijkt op te roepen. Mij doet het wat denken aan een scène die Theodore Roszak beschrijft in Where the Waste Land Ends. Een familie - Pa, Ma, Sister & Junior - staat in Yellowstone Park te wachten op het moment dat Old Faithful zijn hete water in het zwerk spuit. Als de geiser eindelijk losbarst, is het gezelschap ontgoocheld. Ze hadden er meer van verwacht. "Disneyland is bigger" zegt Junior minachtend. We willen altijd het grotere, ook al is het niet echt. Niko Tinbergen heeft een soortgelijk verschijnsel bestudeerd bij scholeksters en zilvermeeuwen. Als je die in hun broedseizoen de keuze geeft tussen een echt ei, met de correcte kleur en het juiste formaat, en een reuzenei dat ze maar met moeite kunnen bestijgen, kiezen ze prompt voor de gigant. Zangvogels verwaarlozen hun eigen jongen ten voordele van het grotere, lawaaierigere koekoekskuiken. Veel mannen gaan uit hun bol voor een kommisvoor en een kont als die van Kim Kardashian. "Supernormale stimuli" noemde Tinbergen de verlokkingen van het onnatuurlijk grote. Ik vraag me af wat Niko zou hebben gedacht over Donald Trump.
Clement Caremans (c) 2020


